+ Yorum Gönder
Biyografi ve Düşünürler ve Flozoflar Forumunda Filozof Pierre Bayle neler yapmıştır Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Harbi @ kız
    Bayan Üye

    Filozof Pierre Bayle neler yapmıştır









    Filozof Pierre Bayle çalışmaları


    Felsefenin neliğine, özellikle de tanrıbilim ile ilişkisine yönelik yıkıcı ve sert eleştirileriyle tanınan Fransız "kuşkucu" filozof. Pierre Bayle'in en önemli yapın yergici ve kuşkucu tutumunun anlatımm ve içerik olarak en üst noktaya ulaştığı Tarihsel ve Eleştirel Sözlük'tür (Dictionnaire historique et critique, 1696). Bayle bu yapıtındaki görüşleriyle ve kuşkucu düşünce yapısıyla Kartezyen dünya görüşünün sorunlarına ilişkin tartışmaların kaynağı olmuş, Aydınlanma düşünürlerini etkilemiş ve öne sürdüğü uslamlamalar da Hume ile Voltaire gibi filozoflar tarafından geleneksel tanrıbilime yöneltilen eleştirilerde kullanılmıştır. Bayle Tarihsel ve Eleştirel Sözlük'te Eski Mısır ve Yunan söylenbilgilerinin, ortaçağın ve kendi döneminin din ve felsefe alanında öne çıkmış kişiliklerini her an işbaşında olan bir kuşkuculukla tarihsel açıdan ele almış; yaşam öykülerini de anlattığı bu kişilerin düşüncelerine ilişkin yorumlan neredeyse kısa birer makale uzunluğunu bulmuştur. Bugünden baktığımızda, bu yorumların her biri deneme sanatının "kusursuz" örneklerindendir. Bayle sözlü- ün salt eğitici-öğretici ya da öğretisel bir ruha bürünmemesi için, sözlüğü öğreri-selliği bozacak alıntılar, kısa öyküler, yorumlar ve uzun notlarla donatmıştır. Bayie bu uzun yorumları aracılığıyla kendi*inden önceki tarihçilerin yanlışlarını düzeltmeye ve tarihi kayıtları saptırmaksı-zın olduğu gibi ortaya koymaya çalışmış-ür. Bayle'in düşünürler ve onların düşünceleri üzerine yaptığı uzun soluklu soruşturmalar sonucunda ulaşüğı sonuç, her türden felsefi ve tanrıbilimsel kurama ya da uslamlamaya dizgeli bir kuş*kuyla yaklaşılması gerektiğidir.

    pierrebayle1.jpg
    Şeylerin varolduğuna ve Tanrı'nın bizi hiçbir zaman yanıltmadığına duyulan inancı akılla temellendirmenin boşunalığını, inancın ancak "inanla, yani inanç temelli düşünceyle, bilinmeyene bağlanmayla temellendirilebileceğinı savunan Bayle, bütün inançların akıldışı ve düşünsel olarak savunulmaz olduklarını gösterdiğinden dinin altını oymaya çalışmakla suçlanmasına karşın, amacının yalnızca dinin sadece ve sadece inan (îman) temelinde kabul edilebileceğini göstermek olduğunu belirtmiştir. Bayle, Hıristiyan olmayan, hatta tanrıtanımaza görüşler de dahil olmak üzere bütün görüşlere ve dinlere hoşgörülü olunmasını salık verir. Bayle'e göre yanlış bir dinsel tutuma çakılıp kalmak tanrıtanımazlığa İliç de yeğlenir bir durum değildir; üstelik tanrıtanımazlar da toplumun ahlâk bakımından dürüst üyeleri olabileceklerinden onlara hoşgörülü davranmak gerekir.


    Tıpkı Pascal gibi aklın her şeyin üstesinden gelebileceğine yönelik inanca derin bir kuşku duyan, aklın da dinin de kendilerine özgü dogmaları olduğuna inanan Bayle, gerek özgün "Sözlük"üyle gerekse dizgeli kuşkuculuğuyla kendinden sonraki pek çok düşünürü, özellikle de Diderot ile d'Alembert.'in başını çektiği "Ansiklopediciler" ile Shaftesbury ve Mandeville gibi ahlâk filozoflarını derinden etkilemiştir.


    Felsefe Sözlüğü, Bilim ve Sanat Yayınları








  2. Nesrin
    Devamlı Üye





    Pierre Bayle bilindik en önemli özellikleri yergici ve kuşkucu bir filozof olmasıdır. o da birr çok filozof gibi aklın her şeyin üstünü olmadığını savunmuştur. Pierre Bayle dinde akılda bildiklerinin çoğu doğmatiktir.




+ Yorum Gönder


pierre Bayle Tarih ve Eleştiri Sözlüğü