+ Yorum Gönder
Her Telden Eğitim Konuları ve Soru Cevap Yeni Forumunda Çinko Nedir? Etkileri ve Genel Özellikleri Nelerdir Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Ziyaretçi

    Çinko Nedir? Etkileri ve Genel Özellikleri Nelerdir








    Çinko Nedir? Etkileri ve Genel Özellikleri Nelerdir







  2. FERZAN
    Yeni Üye





    Çinko Nedir? Etkileri ve Genel Özellikleri Nelerdir

    Çinko, periyodik tablonun II B grubunda yer alan, mavimsi açık gri renkte, erime noktası düşük ve kırılgan olan bir metaldir. Geçiş elementleri grubunda yer alan çinko oldukça geniş kullanım alanına sahiptir. Antik çağlardan beri bilinen çinko ilk zamanlar ‘sahte gümüş’ olarak da adlandırılmıştır. Sert ve kırılgandır bir yapısının olması yanında 120 °C gibi bir sıcaklıkta ancak şekillendirilebilmektedir. Çinko anot olarak katodik korozyon korumada ve galvanizlemede oldukça önemlidir.

    Çinko, bir tek yükseltgenme derecesi olan ve bileşiklerinde +2 değerlik alan bir elementtir. Ayrıca indirgen amfoter özellik gösterir ve bileşiklerde genellikle iyonik bağ yapar. Çinko; amonyak, amin, siyanür ve halojen iyonları ile kompleks bileşikler meydana getirir, güçlü bir indirgeyicidir ve yanıcı değildir. Elektropozitif özelliği ile yükseltgen olmayan asitlerle tepkimeye girerek hidrojen açığa çıkarır. Çinko, soğukta kuru havadan etkilenmediği gibi nemli havada ince bir hidrokarbonat katmanıyla kaplanır ve bu sıcaklıkta halojenlere bile dayanıklı hale gelir. Onu daha derin bir yükseltgenmeden korur.

    Çinko asitlerde hidrojen ayrıştırarak çözünür ve su içerisinde iken yüzeyinde koruyucu hidroksid oluşturduğundan çözünme göstermez. Fakat bazlarda çinkat vererek çözünür. Nitrat asidinde NH3, N2O, NO ve NO2 gibi ürünler oluşturmak üzere çözünürken derişik sülfat asidinde SO2 çıkışı görünür.
    En önemli çinko bileşikleri ZnO, ZnSO4, ZnCI2 dür.

    Çinkonun Kullanım Alanları
    Çinkonun dünyada yıllık kullanım miktarına bakıldığında demir, alüminyum ve bakırdan sonra geldiği görülmektedir.

    Peki çinko nerelerde ve hangi amaçlar için kullanılır?
    Çinko, üzerinde koruyucu hidrokarbonat tabakası bulunduğu için, havadan etkilenmez ve damlarda kaplamalarda kullanılır.
    Korozyondan korunma amacıyla, çelik gibi diğer metallerin galvanizlenmesinde, otomotiv endüstrisinde döküm kalıplarında, kuru pillerin çoğunda negatif elektrot yerine geçen dış kabında yararlanılmaktadır. Demir levhaları çinko ile kaplamak korozyonu önlemektedir.

    Çinko ayrıca; pirinç, nikelli gümüş, değişik lehimler, alman gümüşü gibi alaşımların yapımında, demir ve çelik malzemelerinin koruyucu kaplamalarında, basınçlı dökümlerde, pirinç ve çinko levha yapımında kullanılır. Yine diş dolgularında Hg (civa) ile malgama şeklinde kullanılması tedavi amacı iledir. Döküm yapılan çinko ile çeşitli sanat eşyaları yapılmaktadır. Ayrıca ince bir tabaka halinde uygulanması, ciltte su kaybını önlediğinden merhemlerin bileşimine de katılabilmektedir. Yaşa bağlı göz hastalıklarında da kullanımı görülmektedir. Çinko sülfür, saatlerin akrep ve yelkovanlarında ve çinko metil, (Zn(CH3)2) pek çok organik maddenin sentezinde kullanılmaktadır.

    Demir ve çelik ürünlerinde, şarj edilebilir pillerde, inşaat sektöründe ve çatı yapımı gibi alanlarda sıklıkla kullanılmasının nedeni ise uzunlu ömürlü olmasıdır.

    Çinko oksit halinde kibrit yapımında, lastik sanayisin¬de, merhem ve kozmetiklerin yapımında kullanılmaktadır. Çinko sülfür ile floresan ve katot ışınlı lambalar yapılmaktadır. Ayrıca çinko sülfat tarım ilaçlarında, kumaş boyanmasında ve tıpta; çinko klorür ise mobilya gibi eşyaların korunmasında ve lehim yapımında kullanılır.

    Günlük birçok vitamin ve mineral ilaçlarının bileşeni olmasının bir sebebi de bağışıklık sisteminin düzenli çalışabilmesini sağlamasındandır. Cildin ve kasların erken yaşlanmasını önleyen anti-oksidan özellikleri ile beraber yaraların iyileşmesinde, görme duyusunun güçlenmesinde de etkilidir.
    Çinkonun Biyokimyası
    Çinko, hemen hemen bütün hücrelerde bulunması zorunlu olan bir mineraldir. Çünkü, insan vücudunda gerçekleşen biyokimyasal reaksiyonların için 100 çeşit enzimi aktif hale getirmektedir.

    Çinko, hücre çoğalması ve büyümesi için her gün belli bir miktarda dışarıdan alınması zorunlu olan bir mineraldir. Sağlıklı bir bağışıklık sisteminin oluşmasında, yaraların iyileşmesinde, vücudun tat ve kokuları algılamasında, görme duyusunun güçlenmesinde ve DNA sentezinde gereklidir. Akyuvarların, antikorların oluşmasında da etkilidir.

    Çinko İçin Gıda Kaynakları Nelerdir?
    Çinko oldukça fazla gıdada bulunmaktadır. Özellikle istiridye bol miktarda çinko içerir. Çinko içeren gıdalara baktığımızda; kırmızı et, kümes hayvanları, kabuklu deniz ürünleri, fasulye, fındık, kahvaltılık tahıl ürünleri ve süt ürünlerinin başı çektiğini görmekteyiz. Çinkonun en iyi besinsel kaynağı deniz ürünleri ve kırmızı ettir, diyebiliriz. Bu gıdalar çinkonun emilimini azaltıcı maddeler bulundurmadığı gibi, emilimi arttırıcı bazı amino asitleri bulundurmaktadırlar.

    Bitkisel besinlerde , tahıllı ekmeklerde, tahıl ürünlerinde, baklagillerde (mercimek, mısır, buğday) bulunan fosfat ve fitatlar çinkonun emilimini azaltırlar.Ayrıca mayalanmış tahıl ekmeklerindeki çinko vücutta, mayalanmamış olanlardaki çinkodan daha etkilidir.

    Çinkonun en fazla bulunduğu besinler için 100 gramdaki değerleri şöyledir;

    İstiridye :7 mg Sütsüz çikolata : 2 mg
    Peynir : 2-4 mg Kuru fasulye : 3 mg
    Sığır eti : 5 mg Yumurta : 1.5 mg
    Brokoli :1 mg Karides : 2.3 mg
    Mısır : 2.5 mg Brüksel lahanası : 1 mg

    Günlük çinko gereksinimine baktığımızda; yeni doğan ve ilk 6 ayda günde 3 mg , 1 ile 10 yaşları arasında günde 10 mg, ergenlik döneminde günde 15 mg ve hamile kadınlarda günde 20 mg olduğu görülmektedir. Avrupa Birliğince tavsiye edilen miktar ise günde 15 mg’ dır. Vücut için gerekli olan çinko miktarı özellikle bazı dönemlerde artış göstermektedir. Çocukluk dönemlerinde, gereksinmelerin arttığı hamilelerde, emzirme dönemindeki annelerde ve yeterli miktarda çinko alamayan yaşlılarda çinko takviyesi gereklidir.

    Çinko Azlığı Nedir? Nasıl Anlaşılır?
    Özellikle çinko alımının yetersiz olduğu, emiliminin zayıf olduğu zamanlarda, vücuttaki çinko kaybının arttığı dönemlerde kişi enfeksiyonlara karşı daha zayıftır. Çocuklarda öğrenme yeteneğinin azalması, büyümedeki aksaklıklar, saç dökülmesi, kısırlık, soğuk eller ve ayaklar, koklama ve tat alma duygusunun sınırlı olması, tırnaklarda beyaz lekeler de çinko azlığını gösterebilmektedir.

    İshal, vücutta yaygın cilt lezyonları ve beslenme bozukluğu belirtilerinin görülmesi ağır çinko eksikliğine işarettir. İştahsızlık, infeksiyona açık olma, büyümede duraklama ya da yavaşlama ve yara iyileşmesinde gecikme de çinko eksikliğinden kaynaklanmaktadır.

    Çinko yetersizliği ciddi bir boyuta ulaşması halinde tehlikeli durumlar ortaya çıkarabilir. Kalp, beyin ve üreme sistemin özellikle bu minerale ihtiyacı vardır. Bağışıklık sisteminin düzenli çalışabilmesinin yanında , soğuk algınlığı ve gripten korunmak için de vücutta bol miktarda çinko bulunması gereklidir. Ayrıca Vücuttaki fazla çinko böbrekler tarafından dışarı atılır.

    Çinkonun Diğer Etkileri Nelerdir?
    Özellikle kış aylarında bakterilere ve virüslere karşı çok zayıf olan kişilerde soğuk algınlığı ve gribe karşı çok etkilidir. Çinko, akneye karşı da oldukça etkili bir mineraldir. Uzmanlara göre, akne oluşumuna yol açan hormon bozukluklarında çinko oldukça önemlidir. A vitamininin kimyasal bileşimini harekete geçirerek akne sivilcelerinin kaybolmasını sağlar ve cildin yenilenmesini sağlayarak güzelleştirir. Bu eksikliğin giderilmesinde özellikle kabak çekirdeği, zencefil, yulaf, yumurta ve badem tüketimi önerilmektedir. Çinko aynı zamanda el tırnaklarını sertleştirir, saçı kuvvetlendirir ve uçukların etkisini hafifletir. Adet görme ağrılarını hafiflettiği ve kısırlığa karşı etkili olduğu da bilinen etkilerindendir.




  3. Gülden
    Devamlı Üye
    Çinko Nedir? Etkileri ve Genel Özellikleri Nelerdir
    Çinko Hangi Yiyeceklerde Bulunur? Çinko Nedir? Çinko bir temel gıdadır ve metabolizmanın faaliyetlerine geniş ölçüde dâhil olan çok önemli bir mineraldir.

    Çinko minerali vücutta en çok kaslar, karaciğer, böbrekler ve gözlerde yer alır. Erkeklerde prostat bezi ve spermde fazla oranda çinko bulunur.

    Çinko faydalarını bütünüyle anlamak için, çinkonun vücuttaki rolünü tam olarak anlamak önemlidir.
    Çinko Faydaları Nelerdir?

    • Çinko minerali yaraların iyileşmesinde gereklidir, büyüme ve gelişme, saç uzaması, ensülin üretimi, koklama, tat alma ve doğurganlık için lazımdır. Çinko aynı zamanda hamilelik süresince fetüsün uygun büyüme ve gelişimini sağlamada son derece önemlidir. Hamilelik döneminde çinko gereksinimi artar.

    • Çinko minerali bağışıklık sistemi için gereklidir. Çinko eksikliği enfeksiyonlara karşı dayanıksız olma sonucunu ortaya çıkarır. Bağışıklıkla ilgili hormon ve salgıların oranında da azalma meydana gelir. Çinko eksikliği olanlarda soğuk algınlığı, grip ve üst solunum yolları hastalıklarına daha çok rastlanır.

    • ABD’deki Wayne Tıp Fakültesi tarafından yapılan çalışmada, soğuk algınlığına yakalanan ve en fazla 24 saattir hastalığı çeken 50 kişinin bir bölümüne ayaktayken her 2-3 saatte bir 13,3 miligramlık çinko asetat pastilleri, diğerlerine ise placebo verilmiş; çinko alanlarda öksürük, burun akıntısı ve kas ağrısı gibi belirtilerin yaklaşık 4 gün sürdüğü, placebo grubunda ise bu sürenin bir hafta olduğu görülmüştür.

    • Mayo Kliniğince yapılan bir araştırmaya göre çinkonun bağışıklık sistemini desteklemesi yalnızca enfeksiyonu durdurmakla kalmıyor; dokuyu yenileyip ve tümör hücrelerini elimine ediyor.

    • Araştırmalar, çinkonun, verem ya da kolibasili bakterisi gibi mikropları yenmek için bağışıklık sistemi hücrelerine yardımcı olduğunu göstermektedir. ‘Cell Host & Microbe’ adlı dergide yayınlanan araştırmaya göre, bağışıklık hücreleri, özellikle çinko gibi ağır metal rezervlerini mikropları zehirlemek için bir anti-bakteri silahı gibi kullanmaktadır.

    • Çinko minerali erkekte sperm üretiminde gereklidir.

    • Louisiana Devlet Üniversitesi Tıp Merkezince yapılan bir araştırmada çinkonun maküler dejenerasyona bağlı görüş kaybını kontrol etmede yardımcı rol oynayabileceği tespit edilmiştir.

    • Çinko, kanserle mücadelede büyük önem taşıyan T-hücrelerinin olgunlaşması için gerekli olan bir mineraldir. Vücuttaki çinko seviyesi azaldıkça bağışıklık sisteminin kansere karşı mücadelesi de zayıflar. Amerika’da yapılan bir araştırmada, kanser hastalarının %55’inde çinko eksikliğinin olduğu tespit edilmiştir. Çinko eksikliğinin prostat, yemek borusu ve akciğer kanserlerine yol açtığı da saptanmıştır.

    • Wayne State Üniversitesi’nden Prof. Dr. Ananda Prasad, bağışıklık sistemi hücrelerinden T hücrelerinin çinko minerali sayesinde hayatta kaldığını ve ciddi çinko eksikliğinde T hücrelerinin yok olduğunu belirtiyor. Prof. Dr. Prasad bu durumun baş boyun ve yemek borusu kanseri yönünden önemli risk oluşturduğunu ifade ederek, çinko eksikliğinin özellikle yemek borusunda tabakalaşma ve ardından kansere yol açtığını belirtiyor. Prof. Dr. Prasad ayrıca, tek başına çinko kullanımının sarı noktaya bağlı körlükte %25 oranında gerileme sağladığını ve ölümcül olabilen Wilson hastalığında, vücuttaki bakırı azaltmak için çinko terapisinin uygulandığını açıklamıştır.

    • Diyabet hastalarında gerekli miktarda alınan çinko ilerideki yıllarda oluşacak komplikasyonları önleyip yaşam kalitesini artırır.

    • Tırnak kırılganlığını ve tırnak üzerindeki beyaz lekeleri giderici etkisi vardır.

    • Nörodermitis ve sedef hastalığında çinko minerali tedavide olumlu etkiler sağlayabilir.
    Çinko Eksikliği Nasıl Anlaşılır?

    Eksiklik şeker ve prostat sorunlarına neden olur. Saç ve tırnakların zayıflaması, koku ve tat alma duyusunda azalma, çocuklarda gelişim yetersizliği, zihinsel kapasitenin azalması, iştahsızlık, deride yaşlanma belirtileri, yaraların iyileşmesinde gecikme, akne sorunları yine çinko eksikliğinde ortaya çıkabilecek proplemlerdir.

    Çinko eksikliğinde tiroid hormon metabolizması bozulur ve kandaki T3 ve T4 hormonu % 30 oranında azalır.
    Çinko Eksikliği Neden Olur?

    • Kronik bağırsak rahatsızlıkları olanlar,

    • Tek yönlü beslenenler,

    • Fazla alkol tüketenler,

    • Karaciğer sorunları olan kişiler,

    • Aşırı sportif faaliyetlerde bulunanlar,

    • Kortizon ve barbitürad gibi ilaç kullanan kişilerde çinko eksikliği görülür.
    Çinko İçeren Gıdalar – Çinko Eksikliği İçin Ne Yemeli?

    Çinko birçok günümüz gıdalarında bulunabilir. Karides, istiridye, balık, et, karaciğer, buğday tohumu, kabak çekirdeği, ayçiçeği çekirdeği, tüm tahıllar, ceviz, badem, yumurta, peynir ve süt çinko içeren yiyecekler arasındadır.

    Yüksek oranlarda lifli gıda tüketimi çinko seviyesini azaltabilir. Lifli bitkisel gıdalardaki fitat çinkoya bağlanır ve onu vücudun faydalanamayacağı hale getirir.

    Proteinli besinlerle alınan çinko vücut tarafından daha iyi emilir.

    Vejetaryen diyetlerde çinko eksikliği çok yaygındır ve temel olarak yüksek tahıl içerikli vejetaryen diyetlerde bulunan ve organik asitlerden oluşan fitatlardan kaynaklanır. Bu fitatlar çinkoyu tutar ve emilemez hale getirir. Dolayısıyla vejetaryenlerin çinko takviyeleri kullanması önerilir.
    Günlük Çinko Kullanımı

    Günlük çinko ihtiyacı yaklaşık 15 mg dır. 50mg dan fazla alınması tavsiye edilmez. Eğer uzun süreli çinko kullanılacaksa günlük olarak 20 mglık doz önerilir. Çinko pikolinat ve çinko gluconate en iyi tolere edilen takviye türleridir.

    Fazla miktardaki kalsiyum çinkonun emilimini olumsuz yönde etkileyebilir.

    Multivitaminlerin birçoğu günlük izin verilen çinko miktarını içerir.
    Çinko Fazla Alındığında Ne Olur?

    Bağışıklık sisteminin zayıflamasına ve bakır emiliminin bozulmasına neden olabilir.




+ Yorum Gönder


çinko hangi katmanda bulunur