+ Yorum Gönder
Türk Dili ve Kullanımı ve Türk Edebiyatı Forumunda Halk Edebiyatı Genel Özellikleri Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Dr Zeynep
    Bayan Üye

    Halk Edebiyatı Genel Özellikleri








    Halk Edebiyatı Genel Özellikleri ilgili bilgi


    Halk edebiyatı, halk arasında yetişen kimselerin İslamlıktan önceki Türk edebiyatı geleneklerini sürdürerek meydana getirdikleri sözlü bir edebiyattır.

    Bu edebiyat, okumamış halk tabakası arasında bugüne kadar sürüp gelmiştir.

    Halk edebiyatının başlıca özellikleri şu noktalar üzerinde toplanabilir:

    a. Dil, halk arasında kullanılan konuşma dilidir. İslâm uygarlığının etkisiyle konuşma diline birtakım sözcükler girdiği gibi, Halk şiirine de, özellikle XVI. yüzyıldan sonra, birtakım yabancı sözcükler ve yabancı dil kuralları girmiştir.

    b. Halk edebiyatında şiir, musikiden ayrılmamıştır. Bu edebiyatta şiir, saz şairi veya âşık denen şairler tarafından, bağlama adı verilen bir sazla söylenir.

    c. Halk şiirinin nazım ölçüsü hece veznidir.

    ç. Halk şiirinin kendine özgü birtakım nazım biçimleri vardır. Bunların baş*lıcaları mani, koşma, semai, türkü, v.b dir.

    Halk edebiyatının nazım birimi dörtlük’tür; yani düşünceler dörder mısralık bendler içinde anlatılır. (Saz şairleri, şiirin içindeki dörtlüklerin bir tanesine hane, hepsine birden katar derler.)

    d. Halk şiirinde çoklukla yarım kafiye kullanılır. (Saz şairleri kafiyeye ayak derler.)

    e. Halk edebiyatında konulara göre isim alan şiir türlerinin başlıcaları şun*lardır: güzelleme, taşlama, koçaklama, ağıt, şathiye, ilâhi, nefes vb

    Halk edebiyatı iki koldan yürümüştür:

    1. Ortak Halk edebiyatı: Bu, kimin tarafından söylendiği belli olmayan, hal*kın ortak malı bir edebiyattır. Başlıca verimleri mani, türkü, destan, masal, halk hikâyesi, meddah hikayesi, karagöz, ortaoyunu, v.b dir.

    2. Sanatçısı belli halk edebiyatı: Bu, kimin tarafından söylendiği bilinen bir edebiyattır. Aşık edebiyatı ve Halk tasavvuf edebiyatı diye iki koldan yürü*müştür.

    a. Aşık edebiyatı: Dindışı konulan işleyen ve aşık denen saz şairleri tara*fından söylenen edebiyattır. Kasabalarda, şehirlerde ve yeniçeri ocaklarında ge*lişmiştir. Bu edebiyatın başlıca şiir türleri güzelleme, taşlama, koçaklama, ağıt, v.b dir.

    b. Halk tasavvuf edebiyatı: Tasavvuf konusunu işleyen bir edebiyattır. Tekkelerde gelişmiştir. Konu ve dil bakımından İslâm uygarlığı etki*si altındadır. Bu edebiyatın başlıca şiir türleri ilâhî, nefes, deme v.b dir








  2. Zühre
    Devamlı Üye





    halk edebiyatı özellikleri

    a)
    Halk Edebiyatı, İslam inancından etkilenmiş; ancak Arap ve İran edebiyatları etkisinden-Divan Edebiyatı’na göre- oldukça uzak kalmıştır. Daha yerli ve millidir.

    b) Dilde yabancı etki azdır. Sade halk Türkçesi kullanılmış; söz sanatlarına Divan Edebiyatı’na göre daha az yer verilmiştir. Anlatım daha doğaldır.

    c) Genellikle sözlüdür. Yazılı eser azdır.

    d) Nazım biçimi ve türlerin bir bölümü (türkü, mani, masal, halk hikayesi…) anonim; bir bölümü (koşma, semai, varsağı, destan, ilahi, nefes…) sahiplidir.

    e) Düzyazıdan çok nazım (şiir) kullanılmıştır.

    f) Nazımda hece ölçüsü (7’li-8’li-11’li) tercih edilmiştir. Bazı halk ozanları ve tasavvuf şairleriaruzla da eser vermişlerdir. Nazım birimi dörtlüktür.

    g) Yerli nazım biçimleri kullanılmıştır.

    h) Yarım uyak ve redif kullanımı tercih edilmiştir. Uyak düzeni yönünden dış etki yoktur.

    i) Müzik eşliği devam etmektedir. Türkü, semai, koşma, destan, ilahi, nefes gibi nazım biçimleri, halk hikayeleri ve destanlar, müzik eşliğinde söylenir, anlatılır





+ Yorum Gönder