+ Yorum Gönder
Türk Dili ve Kullanımı ve Türkçe Dersi Forumunda Koşul İlişkili Cümleler Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Mesport
    Moderators

    Koşul İlişkili Cümleler








    Koşul İlişkili Cümleler

    Bir durumun, yargının oluşmasını, gerçekleşmesini, bir diğer yargı ile, anlatılan koşulun olmasına bağlayan cümlelerdir. Bu ilişki genellikle "-se / -sa" dilek koşul kip ekiyle, "ise" ek-eylemi ya da bağlaçlarla sağlanır. Örnek :
    ü Annem sana baktıkça gençlik yıllarını anımsadığını söylüyor.
    ü Sinemaya gideceksin; ancak önce ödevlerini bitir.
    ü İstediğin her şeyi alırım, yeter ki sınıfını geç.
    ü Git; ama saat on ikiden önce evde ol.
    ü Buraya gelirse görüşebiliriz.








  2. Ziyaretçi





    Bunlar çok az örnek . :(




  3. IŞILAY
    Devamlı Üye
    Koşul (Şart) Cümlesi Nedir

    Koşul (Şart) Cümleleri Koşul bir eylemin, durumun gerçekleşmesinin başka bir şeye bağlı olması durumudur.

    "Biraz beklerseniz doktorla görüşürsünüz." Doktorla görüşebilmenin koşulu bir süre beklemektir. Beklenmezse doktorla görüşebilme şansı yoktur.

    ** Yukarıdaki örnek cümlede olduğu gibi Türkçede koşul eki "-se, -sa"dır; ancak -se, -sa eki kullanılmadan da bazı ekler ve sözcükler ile cümlelere "koşul" anlamı kazandırılır.

    ** mı, mi soru eki koşul anlamı kazandırabilir:
    * Birinin, masasına oturduğunu gördü mü çok kızar.
    * Evden biraz erken çıktı mı işine vaktinde varır.

    ** Ama bağlacıyla da koşul anlamı sağlanır: İstediğiniz şiirleri ve yazıları bulurum ama siz de bana yardım edeceksiniz. ( yardım ederseniz)

    ** -dıkça, -dikçe eki de koşul anlamı katabilir: Böyle haberleri duydukça moraliniz bozulacak.

    ** "yeter ki" bağlacı ve "üzere" edatı da cümleye koşul anlamı kazandırabilir:
    * Sana her yeri gezdiririm, yeter ki sen gezmek iste.
    * Yarına getirmek üzere bu sözlüğü alabilirsiniz.

    ** -ınca, -ince eki de kimi zaman koşul anlamı kazandıra*bilir. Yüklemin geniş zamanla çekimlendiği cümlelerde -ınca, -ince eki koşul anlamı katar:
    * Okullar açılınca trafik sorunu yine başlar.
    * Buraya gelip sizinle görüşünce işin zorluğunu anlar.

    ** İki yargının olduğu bazı cümlelerde herhangi bir ek ya da sözcük kullanılmadan yargılardan biri, ötekinin koşulu olabilir:
    * Televizyonun sesini açma; kardeşin uyanır.
    * Giriş kartını unutma; sınava giremezsin.

    Örnek Soru: (2 Mayıs 1999)
    (I) Halk türkülerimizi, ezgi ve şiir bakımından kıvamını bul*muş sanat eserleri sayabiliriz. (II) Bunları söyleyenlerin seslerindeki ve okuyuşlarındaki pürüzler ayıklanınca klasik denecek kadar sağlam eserler çıkar ortaya. (III) Ne var ki türküleri söyleyen ve âşık diye anılan halk sanatçılarının kimilerinin sesleri, bu eserlerin değerini gölgeliyor. (IV) Kimileri de türküleri aşırı bir duygusallıkla söylüyor. (V) Bunlarda türkünün özüne göre değişen bir incelik, bir yorum görülmüyor.

    Yukarıdaki parçada numaralanmış cümlelerin hangi*sinde yargı, bir koşula bağlanmıştır?

    A) I.
    B) II.
    C) III.
    D) IV.
    E) V.





+ Yorum Gönder